Geri Anasayfa

Detay

Dramatik Aksiyonu Sağlayan Değerler Açısından Bamsı Beyrek Hikâyesi

Özet
Dede Korkut hikâyeleri, Türk kültürünün eşsiz şaheserleridir. Bu hikâyeler, Türk edebiyatında anlatıma/tahkiyeye dayalı eserler arasında önemli bir konuma sahiptir. Dede Korkut Hikâyeleri, Türkler tarafından sevilerek dinlenmiş ve okunmuş; böylece ataları Oğuzlara karşı, Anadolu Türklerinin derin bir sevgi ve bağlılık duymasına vesile olmuştur. Bamsı Beyrek’in başından geçen olayların konu edildiği Dede Korkut Hikâyesi’nde geçen Rum İli, Gürcistan, Karadervent, Avnik Kalesi ve Bayburt Hisarı gibi mekânlar, olayların Doğu Anadolu ve daha geniş anlamda Güney Kafkasya’da cereyan ettiğini göstermektedir. Yer adlarından yola çıkarak bakıldığında, Dede Korkut Hikâyeleri’nin Kafkas halklarının ortak sesi ve mirası olduğu ihtimali zihinlerdeki yerini korur. Sözlü ya da yazılı olsun, edebi birer eser hüviyeti taşıyan Dede Korkut hikâyelerinin çeşitli inceleme yöntemleriyle inceleme alanına dâhil edilmesi, Türk kültürünün eşsiz şaheserleri olan bu hikâyelerin ne kadar derin manalar taşıdığının görülmesi adına önem arz eder. Bu anlatıların bir duyuşsal boyutu olduğu gibi bir de derin ve çok katmanlı düşünsel yapıları bulunmaktadır. Bu çalışmada Dede Korkut Kitabı’ndan yer alan Bamsı Beyrek Hikâyesi’nde dramatik aksiyonu sağlayan göstergelerin, duyuşsal yapıda birbirlerine karşı duruşları izlenirken, derin yapıda ise değerlerin çatışma durumları gösterilmeye çalışılarak hikâyenin başkahramanı olan Bamsı Beyrek’in eve dönüş süreci incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmamızda, hikâyenin içerik düzlemi, görüngülerin/fenomenlerin betimlenmesiyle yorumlanmaya çalışılacaktır. Bu çalışmanın amacı, hikâyenin homosemiyotik (homo semioticus) anlamda okunmasıdır.

Anahtar Kelimeler
Dede Korkut Hikâyeleri, Kafkasya, Bamsı Beyrek, İdeal Değerler, Karşı değerler, Çatışma, Dönüş.