Geri Anasayfa

Detay

Kültür İnşacılarının Evrensel Dili: Edebî Hamaset

Özet
On sekizinci yüzyıl Avrupasında olduğu gibi Türk modernleşmesinde de sosyo-politik bir örgütlenme tarzı olan devlet yapılanmasında millî kültür inşası önemli bir rol oynadı. Bu süreçte edebiyat, bir kültür aracı olması hasebiyle ve toplumların dönüştürülmesinde gördüğü işlev sebebiyle millî kültür ile tabii bir ilişki içinde oldu. İmparatorluk sonrasında ulusalcı bir devlet için ulusal bir kültür gerekliliği bir doktrin halinde kabul gördü. Bu yapılanmada öncelikli görevi de kültür tarihi yazarları aldı. Bu bakış açısı ile de Osmanlı tarihi ve edebiyatına yönelik politik değerlendirmeler uzunca süre etkisini sürdürdü. Türk modernleşmesi bir türlü özgüven kazanıp kültür alanına yönelik tarafsız ve soğukkanlı değerlendirmeleri henüz başaramadı. Cumhuriyet sonrası ulusal kültür inşacılarının başında yer alan edebiyat tarihi yazarlarının ortaya koyduğu sınıflandırmalar değişen konjonktüre rağmen hala etkisini sürdürmektedir. Gelinen noktada, kültürün bir bütün olduğunu, millet olmanın bir gereği olarak tarih boyunca dinamizmini koruduğunu, kurumsallaşma süreçlerinden sonra kendi estetik dünyasını oluşturduğunu kabullenme gereği kaçınılmaz olmuştur. Bu makalede, kolektif kimlik oluşumunda esas görev alan edebî ürünlerin konjonktüre göre politik bir araç olarak kullanıldığı vurgulanmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler
Millî kültür, dilde millîlik, hamaset, dil-kültür ve politika