Geri Anasayfa

Detay

DİN, GELENEK VE DEĞİŞİM: XIX. YÜZYILDA KÂŞGAR KADINI

Özet
XIX. yüzyılda sanayi devriminin yaşanması, emperyalizm ve sosyalizm gibi kavramların yükselmesiyle Kâşgar, Doğu’dan ve Batı’dan, başta İngiltere, Amerika, Rusya ve Çin olmak üzere birçok küresel devletin ilgisini çekmiştir. Bu sebeplerle bölge seyyahlar, haritacılar, arkeologlar, oryantalistler ve misyonerlerin akınına uğramıştır. Bunların kayda aldıkları seyahatnameler, günlükler, coğrafya kitapları veya anılarda Kâşgar’la ilgili coğrafi, siyasi, dini ve sosyal bilgiler verilmiştir. Bu bilgiler arasında Kâşgar toplumunun yaşamı ve kadının sosyal hayatına dair bilgiler de bulunmaktadır. Türkler çok eski devirlerden beri aile kurumuna önem vermiştir. Kadını ise ailenin temel taşı olarak görmüş, aileyi kadının otoritesine emanet etmiştir. Eski Türklerde kadın sadece ailede değil, devlet yönetiminde yer alan, milletler arası antlaşmalara imza atan, beylik yapan, miras ve boşanma haklarına sahip olan, hem resmi hem de sosyal hayatta kendine yer bulan bir hüviyete sahipti. Biz de bu çalışmanın konusu olarak belirlediğimiz XIX. yüzyıl Kâşgar kadınlarını o dönemin şartlarını ve sosyal yaşantısını incelemek bakımından önemsiyoruz. Kadınların aile hayatları, karşı cinsle ilişkileri, evlilikleri, doğumları, misafirperverlikleri, eğlence hayatları, giyim-kuşam ve kişisel bakımları, inanışları, sağlıkla ilgili tutumları açısından inceleyeceğiz. Bunu özellikle yabancı bakış açılarından takip edecek ve Kâşgar’a seyahatte bulunan yabancı seyyahların seyahatnamelerinden ve yabancı yazarların günlüklerinde Kâşgar kadınlarından nasıl bahsedildiğini, haklarında ne tür bilgiler verildiğini anlatarak XIX. yüzyıl Kâşgar kadınına ve sosyal yaşantısına ışık tutmaya çalışacağız.

Anahtar Kelimeler
Kâşgar, Doğu Türkistan, kadın, sosyal hayat, seyahatname.