Geri Anasayfa

Detay

Cumhuriyet Dönemi Türk Süngerciliği (1923- 1990)

Özet
Süngercilik, Osmanlı Dönemi’nden 21. yüzyılın sonlarına kadar Menteşe sahilleri ve civardaki adalarda önemli bir iş kolu ve geçim kaynağı olmuştur. Cumhuriyet’in ilanından sonra bu mesleği icra eden Rumların mübadele sonucunda göç etmeleri bu mesleğe sekte vurmuştur. Fakat, mübadele ile Türkiye’ye gelen denizci Türkler tarafından süngercilik yeniden canlandırılmıştır. Süngerciliğin gelişmesi için Türkiye Cumhuriyeti Dönemi’nde SünTAŞ adlı bir şirket tesis etmiştir. SünTAŞ, süngerciliğin gelişmesine 10 yıl kadar hizmet etmiştir. 1950’li yıllarda bu kurumun yerini Et ve Balık Kurumu almıştır. Süngerciliğin gelişmesi adına 1950’li yıllardan itibaren sünger çıkarılan Muğla ve Balıkesir’de süngercilik kooperatifleri kurulmuştur. Cumhuriyet Dönemi’nde süngercilerin karşılaştıkları temel sorunların başında ürünlerini pazarlama problemleri gelmiştir. Yunanistan ile yaşanan siyasi sorunlar nedeniyle sünger ihracatında da olumsuzluklar yaşanmıştır. Çünkü, Türk süngerinin en büyük alıcıları Yunanlı sünger tüccarları idi. Bu olumsuzluklara ek olarak 1986 yılında tüm Ege ve Akdeniz’de ortaya çıkan sünger hastalığı denizlerdeki sünger stokunu azaltmıştır. Bu olumsuz gelişmelerin üzerine devletin de sünger avını 1990’lı yıllarda tedricen yasaklaması ile bu meslek büyük oranda ortadan kalkmıştır. Bu makalenin hazırlanmasında Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi, Devlet İstatistik Enstitüsü yayınları, tetkik eserler ve yerel ve ulusal gazetelerden yararlanılmıştır. Araştırma ile süngercilik ile ilgili yapılmış olan çalışmalara küçük de olsa katkı sağlamanın yanında, bu alanda yapılacak yeni çalışmalara model olmak hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler
Süngercilik, Pazarlama, Türkiye, Ege Kıyıları, Yunanistan.